RI&E
De risico-inventarisatie en –evaluatie (RI&E) is hét instrument om te werken aan risicobeheersing. Met de RI&E brengt u structureel uw risico’s op het gebied van veiligheid, gezondheid en welzijn in kaart. Met het bijbehorende plan van aanpak geeft u aan hoe u die risico’s gaat verminderen.
Voor wie?
Elk bedrijf moet volgens de Arbo-wet beschikken over een actuele RI&E met plan van aanpak. De RI&E moet getoetst zijn door een daartoe gecertificeerde deskundige. Dit kan uw arbodienst zijn, maar ook een intern of extern gecertificeerde deskundige.
Welke stappen?
Uitvoering
De uitvoering kan intern gedaan worden, maar u kunt ook de hulp van een extern deskundige inroepen. Alle tussenvormen zijn ook mogelijk, het is maar net hoeveel deskundigheid u zelf in huis heeft. De uitvoering gebeurt in het algemeen aan de hand van vragenlijsten, bij voorkeur toegespitst op de bedrijfstak waarin u werkzaam bent.
Plan van aanpak
Aan de hand van de ingevulde vragenlijsten en na bepaling van de zwaarte van de risico’s, wordt een plan van aanpak opgesteld. In het plan van aanpak wordt voor elk van de geconstateerde risico’s aangegeven op welke manier het risico teruggedrongen worden, wie verantwoordelijk is voor de uitvoering en wanneer de oplossing gerealiseerd moet zijn. Ook voor het plan van aanpak geldt dat u ervoor kunt kiezen dit zelf te doen, uit te besteden of in samenspraak te doen.
Toetsing
De RI&E en het bijbehorende plan van aanpak dient getoetst te worden door een gecertificeerd deskundige. Afhankelijk van het gebruikte RI&E-instrument en de grootte van uw bedrijf kunt u in aanmerking komen voor een ‘lichte toets’. Dit houdt in dat er alleen een schriftelijke toetsing gedaan wordt en er geen bedrijfsbezoek afgelegd wordt. Dit is mogelijk als gebruik gemaakt wordt van een erkend branche-RI&E-instrument (te herkennen aan het logo’tje op www.arbo.nl) en het bedrijf niet groter is dan 25 medewerkers. Als u niet aan deze voorwaarden voldoet, moet er eenuitgebreide toets plaatsvinden, met bedrijfsbezoek.
Opvolging
De RI&E is geen doel op zich, maar een middel om uw risico’s te beheersen. Met het eenmalig uitvoeren en laten toetsen van de RI&E bent u er dus nog niet. Door regelmatig het plan van aanpak bij te stellen en de RI&E (gedeeltelijk) aan te passen bij wijzigingen in de organisatie kunt u wel ervoor zorgen dat u de risico’s tot een minimum beperkt en dus doet aan risicobeheersing. Het plan moet in ieder geval jaarlijks geactualiseerd worden.
Preventiemedewerker
Een preventiemedewerker is een medewerker die belast is met alle preventietaken. In de nieuwe Arbo-wet is beschreven dat elk bedrijf dient te beschikken over minimaal 1 preventiemedewerker. Bij bedrijven met minder dan 25 medewerkers mag de werkgever zelf de rol van preventiemedewerker op zich nemen. Als het niet mogelijk is de taak intern te beleggen, mag ook een externe deskundige deze rol vervullen. De preventiemedewerker moet over voldoende kennis en vaardigheden beschikken. Wat voldoende is, hangt af van de voorkomende risico’s binnen het bedrijf.
Taakomschrijving
Wat behoort zoal tot de taken en deskundigheid van een preventiemedewerker:
- Heeft kennis van alle arbo-, verzuim- en reïntegratie-aspecten
- Ondersteunt de directie en het management bij het opzetten van een arbobeleid
- Onderhoudt contact met externe partijen
- Kent de grenzen van deskundigheid
- Zet de risico’s die genoemd zijn in de RI&E om in een plan van aanpak
- Coordineert preventieve maatregelen
- Zorgt voor voorlichting
- Houdt arbo op de agenda
Ergonomie
Het vakgebied ergonomie houdt zich bezig met de optimalisering van het werk en de werkomgeving. Dit uit zich bijvoorbeeld in aanpassing van de werkplek, reorganisatie van het werk of het inzetten van hulpmiddelen.
Elke werkplek heeft dus te maken met ergonomie. Bij elke werkplek is immers een gebruiker die op de juiste manier en met de juiste middelen zijn werk moet uitvoeren, of het nu een lopendebandwerker of een beeldschermwerker is.
Wanneer inzetten?
Voorkomen is beter dan genezen, dat geldt zeker voor arbeidsgerelateerd verzuim. Het is verstandig om preventief de werkplek goed in te richten. Dit kan al in de ontwerpfase; door mee te kijken in de tekeningenfase kunnen keuzes worden gemaakt die mogelijke lichamelijke klachten in de toekomst helpen voorkomen.
Een goede inrichting van de werkplekken is één, medewerkers moeten ook leren hoe ze de werkplek en hun eigen lichaam zo goed mogelijk kunnen gebruiken. Dit kan op individuele basis, maar ook groepstrainingen behoren tot de mogelijkheden. U kunt er zelfs voor kiezen een aantal van uw medewerkers op te laten leiden, die basistrainingen fysieke belasting binnen uw organisatie kunnen verzorgen.
Als er al lichamelijke klachten zijn, is een goed advies nodig om de klachten te verminderen of te zorgen dat de klachten niet verergeren. Een ergonoom kan u helpen uw medewerkers weer snel en gezond aan het werk te krijgen.
